Jašarević pretpostavlja da je utvrđenje podignuto u prvoj polovini 15. vijeka i da je imalo vojni karakter s obzirom na to da se nalazi između dva strateška utvrđenja duž rijeke Bosne u Maglaju i Doboju, sa funkcijom da kontroliše tu dolinu i saobraćajnicu.
"Tvrđava ima dominantan položaj rijekom Bosnom i kontroliše uži dio kanjona rijeke. Pretpostavlja se da je u srednjem vijeku bila skela preko Bosne i da je utvrđenje upravo podignuto zbog te funkcije - da štiti prelaz preko rijeke", izjavio je Jašarević novinarima.
On opisuje da se radi o polukružnom objektu čija granica nije fortifikovana prema rijeci Bosni zbog strme litice, da postoje bedemi s druge strane, kao i jedna kula, te vještački jarak kao dodatna prepreka za potencijalne napadače.
Kaže da kamen kojim je građen objekat nije sa ove lokacije i da su ga najvjerovatnije dovlačili iz tadašnjih kamenoloma.
Tokom iskopavanja pronađeni su i žrvnjevi, što sugeriše da se proizvodila i hrana, odnosno da je utvrđenje imali stalniju ulogu.
Prema njegovim riječima, nalazište je registrovano u arheološkom leksikonu iz 1988. godine, ali nikada nisu vršena arheološka iskopavanja, jer spada u red malih brdskih tvrđava kojih ima relativno mnogo u sjevernoj Bosni.
"Tako da je svaki podatak koji dobijemo vrijedan u rekonstrukciji života u srednjovijekovnom periodu, a najvažnije je da vidimo dinamiku naseljavanja planine Ozren u srednjem vijeku", istakao je Jašarević.
On kaže da zanimljivi položaj objekta može da bude materijal i za istraživanja ranijeg perioda.
Trenutno se znaju gabariti utvrđenja i o čemu se radi, međutim da bi se izvršila puna rekonstrukcija lokaliteta, potrebno je nekoliko sezona da se sistematski obave dalja arheološka iskopavanja.
Arheolog Muzeja "Semberija" iz Bijeljine Snježana Antić kaže da je kugla, koja je zajedno sa pločom pronađena na ovom lokalitetu, dio žrvnja sa funkcijom da melje žitarice.
"Na ploči se vide tragovi od druge ploče, ali mogla je i kugla da posluži", izjavila je Antićeva.
Ona je dodala da su pronađeni tragovi svakodnevnog života, poput zapečene zemlje što sugeriše na tragove ognjišta i crepulja.
Kamp, koji će trajati do nedjelje, 14. juna, organizuje Udruženje građana "Fojničani" iz Maglaja u saradnji sa Regionalnim muzejom u Doboju.
Sekretar Udruženja Davor Šupuković pojasnio je da osim arheoloških istraživanja, kamp prvenstveno pruža priliku za učešće u edukativnim aktivnostima posvećenim zaštiti kulturnog nasljeđa planine Ozren, kao i monitoringu rijetkih životinjskih i biljnih vrsta.
On je naveo da Ozren krije bogato kulturno nasljeđe sa više od 50 lokaliteta iz različitih istorijskih perioda, i da je Gradić samo jedan od njih.
Planina Ozren je Prostornim planom Republike Srpske predviđena za zaštitu u rangu nacionalnog parka.
Na lokalitetu Ozrena tokom tri naučnoistraživačka kampa, na kojima su učestvovali biolozi i speleolozi iz zemalja bivše Jugoslavije, te Češke, Poljske i NJemačke, mapiran je biodiverzitet ove planine sa posebnom pažnjom na pećinski kompleks Mokra Megara.
***
Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.
Čitaoci reporteri
Podjelite sa ostalim našim čitaocima ono što svakodnevno vidite, sa čime se susrećete, vaše utiske sa putovanja, neobične sutuacije kojima ste prisustvovali i zabilježili ih svojim foto-aparatom tokom ljetovanja, zimovanja, izleta... Pišite nam na našu email adresu:
