Privredna komora Republike Srpske prvi put je izračunala karbonski otisak svog poslovanja i pripremila pilot-izvještaj o emisijama gasova sa efektom staklene bašte. Prema rezultatima proračuna, ukupne emisije za 2025. godinu iznosile su 183,43 tone ekvivalenta ugljen-dioksida (tCO₂e), pri čemu najveći dio potiče iz indirektnih aktivnosti povezanih sa poslovanjem Komore.
Proračun je urađen prema principima međunarodnog standarda GHG Protocol Corporate Accounting and Reporting Standard, koji omogućava organizacijama da utvrde izvore emisija i prate njihov uticaj na životnu sredinu.
Najveći dio emisija nastaje u lancu vrijednosti
Prema podacima Privredne komore Republike Srpske, emisije su raspoređene u tri kategorije.
Najveće učešće imaju indirektne emisije u lancu vrijednosti (Scope 3), koje iznose 108,55 tona CO₂e, odnosno 59 odsto ukupnog karbonskog otiska.
Na drugom mjestu su emisije povezane sa potrošnjom kupljene električne energije (Scope 2), koje iznose 52,59 tona CO₂e, odnosno 29 odsto.
Direktne emisije iz izvora pod kontrolom Komore (Scope 1) iznose 22,29 tona CO₂e, što predstavlja preostalih 12 odsto.
Ovi podaci pokazuju da se najveći dio karbonskog otiska ne odnosi na direktnu potrošnju energenata, već na širi krug aktivnosti povezanih sa poslovanjem institucije.
Mjerenje kao osnova za smanjenje emisija
Iz Privredne komore Republike Srpske ističu da cilj nije samo utvrđivanje količine emisija, već stvaranje osnove za njihovo sistematsko praćenje i postepeno smanjenje.
Dobijeni podaci trebalo bi da pomognu u prepoznavanju mogućnosti za poboljšanje energetske efikasnosti, racionalnije korišćenje resursa, organizaciju službenih putovanja i unapređenje postupaka nabavke.
Komora je i ranije pružala podršku domaćim preduzećima u prilagođavanju zahtjevima zelene tranzicije, između ostalog kroz projekte „Digitalno održiva zelena tranzicija MSP u RS – DiGreenSMEs“ i „Inovaciona vaučer shema BOOST2“.
Izračunavanjem vlastitog karbonskog otiska nastoji da principe koje promoviše među privrednicima primijeni i u sopstvenom poslovanju.
Proračun i pripremu izvještaja Komora je realizovala uz stručnu podršku Uroša Samardžije i kompanije eOdraz iz Beograda.
Prvi podaci za buduće poređenje
Pripremljeni izvještaj može poslužiti i kao osnova za buduće ESG izvještavanje, posebno u dijelu koji se odnosi na zaštitu životne sredine.
U Privrednoj komori Republike Srpske namjeravaju da proračun karbonskog otiska postane redovna praksa, kako bi se rezultati mogli upoređivati iz godine u godinu i pratiti efekti eventualno preduzetih mjera.
Ipak, prvi izvještaj predstavlja tek početno stanje. Da li će izmjerene emisije zaista biti smanjene, moći će se utvrditi tek na osnovu narednih proračuna i konkretnih promjena u poslovanju.
Time bi karbonski otisak, umjesto jednokratnog podatka, postao pokazatelj stvarnog napretka u odgovornijem korišćenju energije i resursa.
***
Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.
Čitaoci reporteri
Podjelite sa ostalim našim čitaocima ono što svakodnevno vidite, sa čime se susrećete, vaše utiske sa putovanja, neobične sutuacije kojima ste prisustvovali i zabilježili ih svojim foto-aparatom tokom ljetovanja, zimovanja, izleta... Pišite nam na našu email adresu:
