Doboj se prazni: Za 12 godina procijenjenih 4.348 stanovnika manje – šta radi vlast?

U Doboju je tokom 2025. godine umrlo 333 stanovnika više nego što je rođeno. Zvanične procjene pokazuju da grad ima 7,1 odsto stanovnika manje nego 2013. godine. Ovo više nije upozorenje za budućnost, nego problem koji traje dok gradska i republička vlast građanima duguju odgovore: zašto ljudi odlaze, gdje odlaze i šta konkretno čine da ih zadrže?

Doboj se smanjuje. Ne u političkim govorima, promotivnim filmovima i strategijama, nego u jedinoj statistici koju nije moguće uljepšati – broju ljudi koji u ovom gradu žive.

Prema uporedivim procjenama Republičkog zavoda za statistiku, Grad Doboj je sredinom 2013. godine imao 61.646 stanovnika, a sredinom 2025. godine 57.298 stanovnika. Za 12 godina broj stanovnika smanjen je za 4.348 ili 7,1 odsto.

Riječ je o procjenama zasnovanim na Popisu stanovništva iz 2013. godine, a ne o rezultatima novog popisa. Ipak, pravac kretanja je jasan: Doboj iz godine u godinu ima sve manje stanovnika. Samo između sredine 2024. i sredine 2025. godine procijenjeni broj stanovnika pao je za dodatnih 327. RZS – procjene stanovništva 2013–2025

Ovo nije obična statistička fusnota. Ovo je bilans upravljanja gradom.

Procijenjeni broj stanovnika Grada Doboja smanjen je za 4.348, odnosno 7,1 odsto, od 2013. do 2025. godine.

Na 407 rođenih – 740 umrlih

Tokom 2025. godine u Doboju je rođeno 407 živorođene djece, dok je umrlo 740 stanovnika. Broj umrlih bio je za 333 veći od broja rođenih.

Drugim riječima, na svakih 100 živorođenih bilo je približno 182 umrlih. Stopa prirodnog priraštaja iznosila je oko minus 5,8 promila, što je nepovoljnije od prosjeka Republike Srpske.

Ni prethodna godina nije bila bolja. Doboj je 2024. imao 411 živorođenih i 751 umrlog, odnosno prirodni pad od 340 stanovnika. Razlika je 2025. smanjena za svega sedam ljudi, što nikako ne može biti razlog za zadovoljstvo dok se u gradu i dalje rađa gotovo upola manje ljudi nego što ih umire. RZS – rođeni i umrli po gradovima i opštinama

U Doboju je i 2024. i 2025. godine broj umrlih bio gotovo dvostruko veći od broja živorođenih

Gdje odlaze stanovnici Doboja?

Zvanični podaci za 2025. godinu registruju 532 doseljena i 489 odseljenih stanovnika, pa je saldo unutrašnjih migracija bio pozitivan i iznosio je plus 43.

Od 489 registrovanih odseljenih stanovnika, njih 265 preselilo se u druge gradove i opštine Republike Srpske, 212 u Federaciju BiH, a 12 u Brčko distrikt.

Međutim, ovi podaci ne obuhvataju odlazak ljudi u inostranstvo. U njima nema stanovnika Doboja koji su otišli u druge države, tamo pronašli posao, preselili porodice i možda se više neće vratiti.

Zato pozitivan saldo od 43 stanovnika ne smije biti korišten kao dokaz da se ljudi vraćaju ili da je demografska politika uspješna. Istovremeno s tim malim migracionim plusom, procijenjeni broj stanovnika Doboja smanjen je za 327. RZS – unutrašnje migracije za 2025. godinu

Gradska i republička vlast zato moraju odgovoriti: Koliko je stanovnika Doboja tokom posljednjih pet godina otišlo u inostranstvo? U koje države odlaze? Koliko među njima ima mladih, obrazovanih ljudi i porodica sa djecom? Zašto o tome nemamo javnu, lokalnu i redovno ažuriranu analizu?

Ako vlast nema ove podatke, na osnovu čega donosi demografsku politiku? Ako ih ima, zašto ih ne objavljuje?

Strategija priznaje problem – gdje su rezultati?

Najveća ironija je što vlast ne može tvrditi da za problem nije znala.

U Strategiji razvoja Grada Doboja kao poseban strateški fokus navedeno je „zaustavljanje negativnih trendova i unapređenje demografske strukture“. U istom dokumentu Grad priznaje pad broja stanovnika, negativan prirodni priraštaj, nepovoljna migraciona kretanja, smanjenje broja učenika i studenata te demografsko pražnjenje ruralnih sredina.

Strategijom je kao ciljna vrijednost za 2029. godinu postavljen migracioni saldo od plus 900, dok je početna vrijednost bila minus 69. Rok još nije istekao, ali najnoviji rezultat od plus 43 pokazuje koliko je Doboj daleko od postavljenog cilja. Strategija razvoja Grada Doboja

Zato vlast treba javno da objasni:

• ► Kako će Doboj do 2029. dostići postavljenu vrijednost od plus 900?

• ► Koliko je novca do sada potrošeno na demografske mjere?

• ► Koliko je porodica trajno zadržano u Doboju zahvaljujući tim mjerama?

• ► Koliko korisnika gradskih stipendija se nakon školovanja vratilo i zaposlilo u Doboju?

• ► Koliko je stabilnih radnih mjesta za mlade otvoreno izvan javnog sektora?

• ► Koliko je mladih bračnih parova stambeno zbrinuto i koliko njih i dalje živi u Doboju?

• ► Šta se preduzima da se zaustavi pražnjenje sela i smanjenje broja učenika u seoskim školama?

• ► Gdje je javno dostupan godišnji izvještaj o ostvarenju demografskih ciljeva Strategije?

Grad jeste uveo pojedine mjere: sufinansiranje boravka djece u privatnim vrtićima sa 100 KM mjesečno, podršku biomedicinski potpomognutoj oplodnji i stipendije za do 250 studenata. Te mjere pomažu njihovim korisnicima i ne treba ih omalovažavati. Grad Doboj – sufinansiranje privatnih vrtića, Grad Doboj – studentske stipendije

Ali demografska politika ne može se svesti na nekoliko javnih poziva. Rezultati se ne mjere brojem saopštenja, podijeljenih ugovora i fotografija, nego brojem ljudi koji su odlučili da ostanu, rade, zasnuju porodicu i podižu djecu u Doboju.

Statistika za sada pokazuje da negativan trend nije zaustavljen.

Za šest mjeseci u Srpskoj prirodni pad od 3.349 stanovnika

Doboj nije izolovan slučaj. U Republici Srpskoj je tokom prvih šest mjeseci 2026. godine rođeno 3.873 djece, a umrla su 7.222 lica. Prirodni pad iznosio je 3.349 stanovnika.

Broj rođenih povećan je za 5,2 odsto, a broj umrlih smanjen za 2,8 odsto, ali su umrli i dalje gotovo dvostruko brojniji od rođenih. Pozitivan saldo unutrašnjih migracija od 22 stanovnika ne govori ništa o broju ljudi koji su otišli u inostranstvo. Mjesečni statistički pregled RZS za jun 2026.

U Republici Srpskoj je tokom prvih šest mjeseci 2026. godine umrlo 3.349 ljudi više nego što je rođeno.

Za ovaj rezultat odgovornost ne može biti prebačena samo na „globalne trendove“. Lokalne i republičke vlasti donose budžete, određuju prioritete, upravljaju javnim novcem i usvajaju strategije. Zato moraju odgovarati i za rezultate.

Građanima nisu potrebne nove fraze o pronatalitetnoj politici. Potrebni su im poslovi od kojih mogu živjeti, plate od kojih mogu izdržavati porodicu, dostupni vrtići, škole koje se ne gase, rješivo stambeno pitanje, uređena sela, kvalitetno zdravstvo i institucije u kojima se posao dobija znanjem i radom, a ne političkom pripadnošću.

Grad nisu zgrade, kružni tokovi, svečane akademije i presječene vrpce. Grad su ljudi. Ako ljudi nestaju, onda se vlast nema čime hvaliti.

Doboj se smanjuje, sela se prazne, djece je sve manje, a zvanične strategije ostaju na papiru. Vrijeme je da vlast umjesto novih obećanja objavi rezultate – ili prizna da demografski pad nije uspjela da zaustavi.

***

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.