Sam naziv porez po odbitku obično stvara zabunu i zabludu šta je to odbitak u ovom smislu. Dakle, porez po odbitku je porez koji rezident plaća prilikom isplate naknade koja predstavlja prihod nerezidentu.
U nastavku ćemo pomenuti najznačajnije novine u Zakonu o porezu na dobit koji je u primjeni od 1. januara 2016. godine („Službeni glasnik Republike Srpske“, br. 94/15)
Za razliku od prethodnog Zakona, novim Zakonom o porezu na dobit precizno su definisane isplate stranom pravnom licu koje podliježu plaćanju poreza po odbitku kao i isplate koje ne podliježu plaćanju poreza po odbitku.
Počev od 1. januara 2016. godine porez po odbitku plaća se na sljedeće isplate prihoda stranom pravnom licu i to na:
1) dividende i udjele u dobiti
2) kamate,
3) naknade po osnovu autorskog prava i srodnih prava i prava intelektualne svojine (prava na reprodukciju književnih, umjetničkih, naučnih i kinematografskih djela, patente, licence, prava na upotrebu imena, dizajn, model, zaštitni znak, nacrt, plan i druga slična prava),
4) za izvođenje estradnog, zabavnog, umjetničkog ili sportskog programa u Republici Srpskoj,
5) za istraživanje tržišta, reklamu i promociju, rukovođenje, konsalting, poresko i poslovno savjetovanje, revizorske, računovodstvene i pravne usluge,
6) za premije osiguranja za osiguranje ili reosiguranje od rizika u Republici Srpskoj,
7) za telekomunikacione usluge između Republike Srpske i strane države i
8) za zakup pokretne imovine.
Porez po odbitku obračunava se i plaća pri isplati prihoda stranom pravnom licu primjenom stope od 10% na iznos prihoda stranog pravnog lica, s tim da se na prihod stranog pravnog lica po osnovu dividende i udjela u dobiti primjenjuje stopa od 5%, ukoliko ugovorom o izbjegavanju dvostrukog oporezivanja nije drugačije uređeno.
Počev od 1. januara 2016. godine porez po odbitku ne plaća se na isplate stranom pravnom licu i to:
1) dobit, vraćena u zemlju stranog pravnog lica, koja se odnosi na njegovo stalno mjesto poslovanja u Republici Srpskoj, pri čemu dobit vraćena u zemlju znači preostalu dobit stranog pravnog lica nakon plaćenog poreza na dobit u Republici Srpskoj.
2) kamate po kreditima i zajmovima korišćenim od strane pravnog lica iz Republike Srpske i stalnog mjesta poslovanja stranog pravnog lica u Republici Srpskoj za ulaganje u opremu, postrojenja i nepokretnosti u smislu člana 26. ovog zakona.
3) prihode u obliku nominalne ili ugovorene kamate na dužničke hartije od vrijednosti koje emituje Republika Srpske i jedinice lokalne samouprave u njenom sastavu.
4) isplate stranom pravnom licu po osnovu vršenja drugih usluga, osim isplata za vršenje usluga koje podliježi plaćanju poreza po odbitku stranom pravnom licu.
U odnosu na prethodno važeći zakon kojim je bio propisano da se porez po odbitku plaća za vršenje drugih usluga u Republici Srpskoj, u novom zakonu ovakve formulacije nema, što znači da se porez po odbitku plaća isključivo na taksativno navedene i nabrojane prihode stranog lica.
Takođe u poređenju sa prethodnim zakonom, novim zakonom je uvedena obaveza plaćanja poreza po odbitku na isplaćene dividende i udjele u dobiti, koja nije postojala u prethodnom zakonu.
