U dobojskom prigradskom naselju Bare danas je realizovana akcija uređenja jevrejskog groblja koje je, sa oko 60 spomenika od kojih su neki stari i 140 godina, važan svjedok postojanja jevrejske zajednice u ovom gradu, rekao je Srni sekretar Jevrejske opštine Doboj Dario Atijas.
Atijas je naveo da su spomenici specifični jer ukazuju na zajedničko prisustvo Sefarda-Jevreja porijeklom iz Španije i Aškenaza koji su naseljavali ove prostore u doba Austrougarske.
"Na sefardskim grobovima nalazimo neke navode na Ladinu i Hebrejskom jeziku, dok se na aškenaskim nalaze i natpisi na Jidišu", izjavio je Atijas.
On je od mnogobrojnih uglednih trgovaca, privrednika i rabina izdvojio spomenik doktora Riharda Skuteckog, osnivača i prvog predsjednika dobojskog Crvenog krsta koji 1923. godine iz Češke dolazi u ovaj grad.
Na spomeniku Danijelu Pesahu upisano je hadži, što je, kako Atijas navodi, veoma značajan podatak s obzirom na to da su odlazak u Jerusalim i Izrael početkom 20. vijeka sebi mogli priuštiti malobrojni.
On kaže da je današnja akcija dio šire aktivnosti koju Jevrejska opština Doboj, uz podršku Konferencije evropskih rabina sa sjedištem u Minhenu i lokalnim zajednicama, sprovodi s ciljem da se urede i otrgnu od zaborava oko 50 grobnih lokacija širom BiH koja svjedoče o viševjekovnom postojanju Jevreja.
"Interesantno je da tim ljudima danas nema ko posjetiti i urediti grobna mjesta jer su njihovi potomci gotovo svi stradali u Holokaustu", rekao je Atijas i naveo kao primjer Travnik koji su Jevreji naselili 1660. godine i gdje su bili najmnogoljudnija jevrejska opština u BiH krajem 19. vijeka, a danas nema nikoga.
Prema njegovim riječima, dobojska Jevrejska zajednica danas broji oko 40 članova, a u Doboju je više od 90 odsto Jevreja stradalo tokom Drugog svjetskog rata.
Atijas je naveo da je prije dva dana realizovana akcija čišćenja jevrejskog groblja u Derventi, gradu koji danas ima samo jednog Jevreja Mojku Pesaha od nekadašnjih 50, a nedavno i u Žepču u Federaciji BiH, gdje nema nijednog Jevrejina.
"O prisustvu Jevreja u Derventi svjedoči i velelepna sinagoga izgrađena 1910. godine, a srušena u Drugom svjetskom ratu", izjavio je Atijas.
Kada je riječ o groblju u Žepču, koje je pokrivalo i područja Maglaja i Zavidovića, Atijas kaže da niko od nekada jake i aktivne sefardske i askenaške zajednice od stotinjak članova nije preživio Holokaust.
Atijas je zahvalio rukovodstvima Dervente i Žepča što podržavaju uređenje grobalja i najavio da će akcija čišćenja i uređenja u narednom periodu biti organizovana u Bijeljini i Višegradu.
On je podsjetio da je prije Drugog svjetskog rata Jevrejska zajednica u BiH brojala oko 14.000 članova, dok je Holokaust preživjelo svega 2.000.
Atijas je poručio da bi institucije na svim nivoima u BiH, u skladu sa civilizacijskim principima, trebalo da više pažnje usmjere na zaštitu i očuvanje spomenika koji podsećaju na viševjekovno postojanje Jevreja na ovom području i doprinos koji su dali razvoju lokalnih sredina u kojima su boravili.
VRIJEME: Nagla promjena uz kišu, olujni vjetar i zahlađenje – na planinama snijeg
PUTEVI: Pojačan saobraćaj u gradovima, oprez na brojnim dionicama
PUTEVI: Saobraćaj se odvija uglavnom nesmetano, uz povoljne uslove za vožnju
PUTEVI: Kolovozi suvi, ali je potreban oprez zbog odrona i magle u kotlinama
VRIJEME: Svježe jutro uz sunčane periode, tokom dana ugodno uz umjerenu oblačnost
Čitaoci reporteri
Podjelite sa ostalim našim čitaocima ono što svakodnevno vidite, sa čime se susrećete, vaše utiske sa putovanja, neobične sutuacije kojima ste prisustvovali i zabilježili ih svojim foto-aparatom tokom ljetovanja, zimovanja, izleta... Pišite nam na našu email adresu:
Trenutno stanje na graničnim prelazima donosi Auto-moto savez Republike Srpske
Stanje na graničnim prelazima možete pratiti UŽIVO i putem aplikacije za Android Auto-moto saveza Republike Srpske!
